Zingiberaceae

Các loài thực vật mới cho khoa học phát hiện ở Việt Nam 2014

Nycticebus pygmaeus

Buôn bán động vật hoang dã ở Việt Nam.

Ex-situ conservation of Xanthocyparis vietnamensis

Bảo tồn chuyển vị loài Bách vàng ở Hà Giang. Photo by Pham Van The.

Hoya longipedunculata

Cẩm cù cuống dài, loài mới 2012 ở Quảng Nam, Việt Nam. Photo by Pham Van The.

Forest fired

Cháy rừng Khộp, nguyên nhân suy thoái Đa dạng sinh học.

Taxus wallichiana var. chinensis

Thông đỏ bắc, loài trong Sách đỏ Việt Nam, phân bố miền Bắc. Photo by Pham Van The.

Ovophis monticola

Rắn lục núi, loài bị đe đoạ cấp R, phân bố Tây Bắc - Việt Nam.

Paphiopedilum canhii

Lan hài cảnh, loài đứng bên bờ vực tuyệt chủng, phân bố Việt Nam, Lào

30/07/2014

Thêm loài Cẩm cù rừng mới Hoya lyi cho Việt Nam

Cẩm cù ly Hoya lyi nở hoa trong tự nhiên. Ảnh Chu Xuân Cảnh (Click vào ảnh để xem hình gốc)
(BiodiVn) Vào cuối tháng 6, 2014 tôi có nhận được vài bức ảnh của TS. Leonid Averyanov (Viện Thực vật Komarov, Nga), anh Nguyễn Sinh Khang (Viện Sinh thái và Tài nguyên Sinh vật, Việt Nam) và anh Chu Xuân Cảnh (một người chơi Lan tài tử ở Hội Lan Tràng An) về môt loài Cẩm cù rừng lạ của Việt Nam. Những bức ảnh này làm tôi khá bất ngờ và nghi ngờ đây là loài Cẩm cù chưa từng được ghi nhận ở tự nhiên Việt Nam, thậm chí có thể là một loài mới cho khoa học. 

29/07/2014

Bốn loài Ruồi đen Simulium mới ở Vĩnh Phúc

Hình ảnh minh hoạ một loài ruồi đen Simulium. Ảnh misc.medscape.com
(BiodiVn) Nhà côn trùng học Phạm Hồng Thái (Viện Sinh thái và Tài nguyên Sinh vật - VAST) và các nhà khoa học nước ngoài vừa mô tả 4 loài ruồi đen mới, và bổ sung 3 loài mới cho Việt Nam dựa trên các con trưởng thành được nuôi lớn từ ấu trùng và nhộng. Các mẫu vật này được thu trong và vùng lân cận Vườn Quốc gia Tam Đảo, Vĩnh Phúc, Việt Nam. 

28/07/2014

Thằn lằn mới ở Tây Ninh Cyrtodactylus thuongae

Thằn lằn ngón thương Cyrtodactylus thuongae trong tự nhiên. Ảnh Phùng Mỹ Trung
Các nhà nghiên cứu của Việt Nam và Đức vừa phát hiện thêm loài thằn lằn chân ngón mới thứ ba ở núi Bà Đen, tỉnh Tây Ninh. Mô tả loài mới vừa được công bố trên tạp chí Zootaxa (Tập 3763, số 3, trang 347-363, 11/2/2014). Đây là phát hiện hết sức thú vị chứng minh tiềm năng đa dạng sinh học cao ở Việt Nam nói chung và núi Bà Đen nói riêng. Loài mới Thằn lằn ngón thương Cyrtodactylus thuongae được đặt theo tên của TS. Nguyễn Thị Liên Thương, thành viên nữ duy nhất của trang web vncreatures và là người đã có những đóng góp trong công tác nghiên cứu và khám phá đa dạng sinh học ở Việt Nam.
“Cách đây khoảng 3 năm, tôi tình cờ thu được một mẫu thằn lằn đã chết ở khu vực phía đông của dãy núi Bà Đen. Sau đó, chúng tôi đã tốn khá nhiều công sức để tìm kiếm và thu thập thêm mẫu vật của loài thằn lằn lạ này nhưng không thành công”, anh Phùng Mỹ Trung - quản trị trang Web Sinh vật rừng Việt Nam - cho biết. 
"Vào tháng 10 năm 2012, trong một đợt đi khảo sát thực địa ở phía nam núi Bà Đen, chúng tôi nghỉ chân tại một hang núi ở độ cao khoảng 600 m, tôi thu thêm được một mẫu thằn lằn lạ ở khe nước chảy ngầm nằm sâu trong một hang đá hẹp. Vài tuần sau đó tôi đã liên tục quần thảo nhiều đêm ở khu vực này và chui sâu xuống nhiều hang đá nhưng kết quả chỉ gặp 2 mẫu con cái. Như vậy việc mô tả loài mới chưa thể thực hiện được vì việc so sánh hình thái giữa các loài tắc kè thường phải dựa vào đặc điểm của con đực. Nhưng tôi tin chắc rằng chẳng sớm thì muộn mẫu cá thể đực loài này sẽ thu được để kiểm tra. Cuối cùng vào tháng 6 năm 2013, khi những cơn mưa đầu mùa bắt đầu xuất hiện ở khu vực núi Bà Đen thì cũng là thời điểm tôi đã may mắn bắt gặp 2 cá thể đực. Qua phân tích những khác biệt về hình thái, các nhà khoa học đã chính thức mô tả và công bố loài mới này trên tạp chí khoa học của New Zealand”.
Thằn lằn ngón thương Cyrtodactylus thuongae trong tự nhiên. Ảnh Phùng Mỹ Trung.
Vào năm 2006, các nhà nghiên cứu của Nga và Việt Nam đã công bố 2 loài thằn lằn chân ngón mới ở núi Bà Đen gồm Thằn lằn ngón bà đen Cyrtodactylus badeniiThằn lằn chân ngón mắt đen Cyrtodactylus nigrocularis. Điểm đáng chú ý là cả 3 loài thằn lằn chân ngón cùng được ghi nhận ở dạng sinh cảnh hang hoặc vách đá trong rừng thường xanh. Hiện nay mặc dù có nhiều loài mới đã được phát hiện ở khu vực núi Bà Đen nhưng sinh cảnh và các quần thể động vật hoang dã đang chịu tác động nặng nề từ các hoạt động của con người. Sinh cảnh sống của chúng bị thu hẹp và suy thoái do phá rừng làm nương rẫy và xả rác thải bừa bãi của khách du lịch. Ngoài ra, việc săn bắt các loài Tắc kè bà đen để bán cho các nhà hàng đặc sản ở Tây Ninh và các tỉnh lân cận khiến cho nhiều loài cư ngụ ở khu vực này đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Hy vọng các cấp các ngành cần có biện pháp mạnh tay để bảo tồn nguồn gen các loài mới phát hiện cũng như các loài sinh vật đã sống và tồn tại nơi đây.
Loài Thằn lằn ngón thương Cyrtodactylus thuongae có chiều dài đầu và thân đạt tới 78 mm; trên lưng có các đốm màu nâu sẫm, vùng gáy có các vệt sẫm màu nhưng không nối liền với nhau; lưng có 16-18 hàng nốt sần; có 29-44 hàng vảy bụng; cá thể đực có 0-3 lỗ đùi mỗi bên, cách biệt với 0-1 lỗ trước hậu môn bởi các vảy không có lỗ; vùng trước hậu môn có các vảy lớn. Đây cũng là loài thằn lằn chân ngón thứ 32 được ghi nhận ở Việt Nam. 
Theo http://www.vncreatures.net/

A third new Cyrtodactylus (Squamata: Gekkonidae) from Ba Den Mountain, Tay Ninh Province, southern Vietnam
TRUNG MY PHUNG, MONA VAN SCHINGEN, THOMAS ZIEGLER, Truong Quang Nguyen

AbstractWe describe the third new species of the genus Cyrtodactylus from Ba Den Mountain, Tay Ninh Province, southern Vietnam based on a type series consisting of eleven specimens. Cyrtodactylus thuongae sp. nov. is distinguished from the remaining Indochinese Bent-toed Geckos by a combination of the following morphological characters: size medium, with a maximum SVL of 77.6 mm; dorsal pattern consisting of blotches between limbs and on occiput and a sometimes medially opened nuchal loop; dorsal tubercles in 16–18 irregular rows; ventrals in 29–44 longitudinal rows at midbody; lateral skin folds present, lacking tubercles; femoral pore series separated from precloacal pore series in males, 0–3 on each side; precloacal pores in males absent or only one; enlarged femoral scales and precloacal scales present, separated by a series of 15–16 smaller scales; postcloacal spurs two or three; subcaudal scales slightly enlarged. This is the 32nd describedCyrtodactylus species from Vietnam.

Phiên bản cuối cùng của bài báo có thể tìm thấy tại

Thằn lằn mới ở Bà Nà Hemiphyllodactylus banaensis

Thằn lằn chân nửa lá bà nà Hemiphyllodactylus banaensis sp. nov. Ảnh Ngô Văn Trí.
(BiodiVn) Nhà nghiên cứu động vật ở Viện Sinh học Nhiệt đới là Ngô Văn Trí (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) và cộng sự là Phạm Hồng Thái (phòng Giáo dục Quận Cẩm Lệ, Đà Nẵng) và các nhà nghiên cứu quốc tế khác là L.Lee Grismer (Đại học La Sierra, Hoa Kỳ) và P.L. Wood Jr (đại học Brigham Young, Hoa Kỳ) vừa công bố một loài sinh vật rừng mới cho khoa học được phát hiện tại Khu Bảo Tồn Thiên nhiên Bà Nà – Núi Chúa, Đà Nẵng. Loài mới này được đặt tên theo địa danh nơi phát hiện ra chúng là Thằn lằn chân nửa lá bà nà Hemiphyllodactylus banaensis sp. nov. Ngô, Grismer, Phạm & Wood Jr. 2014  đăng tải trên tạp chí chuyên ngành Zootaxa (tập 3760, số 4, trang 539-552,  ra ngày 4 tháng 2 năm 2014).


Thằn lằn chân nửa lá bà nà Hemiphyllodactylus banaensis sp. nov. Ảnh Phạm Hồng Thái

Loài Thằn lằn chân nửa lá bà nà Hemiphyllodactylus banaensis trước đây từng bị định loại nhầm là Thằn lằn chân nửa lá vân nam H. yunnanensis. Chúng được phân biệt với tất cả các loài khác bởi chiều dài đầu - thân (không tính đuôi) tối đa là 48,2 mm ở con đực, và 51,0 mm ở con cái. Chúng có 7 vảy hàng ngang ở cằm, 4–11 vảy gian mũi giữa, 2 vảy mũi; 9–12 vảy môi trên, 9–11 vảy môi dưới, 18–20 hàng vảy lưng chạy dọc thân ở giữa trong vòng độ rộng của đường kính mắt, 9–12 hàng vảy bụng. Con đực còn có 20–21 vảy mang lỗ trước huyệt và vảy dưới đùi liên tục trong khi con cái có 0–20 vảy mang lỗ trước huyệt và vảy đùi. Ngoài ra chúng mang các đặc điểm quan trọng khác như trên cơ thể có những hoa văn bao gồm các vệt ngang và lưng có hai sọc trắng trên vai kéo dài đến xương cùng. Về mặt giải phẫu chúng mang các đặc điểm khác biệt như ruột tịt và ống dẫn trứng không sắc tố.

Thằn lằn chân nửa lá bà nà Hemiphyllodactylus banaensis được tìm thấy trong rừng thường xanh mưa mùa nhiệt đới ở khu BTTN Bà Nà - Núi Chúa, Đà Nẵng, Việt Nam. 


A new species of Hemiphyllodactylus Bleeker, 1860 (Squamata: Gekkonidae) from Ba Na–Nui Chua Nature Reserve, Central Vietnam
NGO VAN TRI, L. LEE GRISMER, PHAM HONG THAI, P. L. Wood, Jr.

Abstract. A new species of the gekkonid Hemiphyllodactylus banaensis sp. nov. is described from Ba Na–Nui Chua Nature Reserve in central Vietnam. Previously included within H. yunnanensis, the new species is distinguished from all other congeners by having the unique combination of a maximum SVL of 48.2 mm in males and 51.0 mm in females; seven chin scales extending transversely from the union of the first and second infralabials and posterior margin of mental; enlarged postmental scales; 9–12 supralabials; 9–11 infralabials; 18–20 longitudinally arranged dorsal scales at midbody contained within one eye diameter; 20–21 precloacal and femoral pore-bearing scales contiguous in males and 0–20 contiguous pore-bearing precloacal scales in females; dorsal pattern on body composed of transverse blotches and two whitish stripes across shoulder extending to sacrum; postsacral mark whitish brown and bearing anteriorly projecting arms; and caecum and oviducts unpigmented.
Phiên bản cuối cùng có thể tìm thấy tại