05/06/2014

Tuyệt chủng loài trên Đảo và vùng sinh thái đặc thù

Một đảo trong quần đảo Hoàng Sa - Việt Nam (Ảnh News.cn)
(Tiếp theo: - biodivn.blogspot.com) Sự tuyệt chủng lớn nhất trong lịch sử sự sống được ghi nhận trên các đảo (Bảng 3.2). Hầu hết sự tuyệt chủng của các loài chim, thú, bò sát được biết đến trong vòng 350 năm gần đây là các loài sống trên các đảo (King, 1985; Groombridge, 1992; Lê Thạc Cán và nnk, 1993), hơn 80% các loài thực vật đặc hữu trên các đảo hiện nay đã bị tuyệt chủng hoặc đang có nguy cơ bị tuyệt chủng. Một loài được coi là đặc hữu tại một địa bàn nào đó là loài chỉ sinh sống tự nhiên duy nhất ở trong khu vực đó. Các loài trên đảo đặc biệt dễ bị đe dọa tuyệt chủng do chúng thường là các loài đặc hữu và thường tồn tại với một số lượng cực kỳ ít. Sự tuyệt chủng được biết đến nhiều tại các đảo hơn là ở trong lục địa lớn, vì các đảo có ranh giới cách ly và được nghiên cứu nhiều hơn.
Một loài có thể là loài đặc hữu cho một vùng địa lý rộng lớn, như cây anh đào đen (Prunus serotina), chúng được tìm thấy tại Bắc Hoa Kỳ, Trung Hoa Kỳ và Nam Hoa Kỳ; hoặc loài có thể là loài đặc hữu cho một vùng địa lý rất hẹp như thằn lằn Komodo khổng lồ, chỉ được tìm thấy ở một số hòn đảo nhỏ thuộc quần đảo Inđônêxia; gà lôi lam đuôi trắng (Lophura hatinhensis) được tìm thấy ở vùng hồ Kẻ Gỗ (Hà Tĩnh). Một đơn vị địa lý tách biệt như một hòn đảo lẻ loi, một cái hồ cổ, một đỉnh núi, thường có tỷ lệ loài đặc hữu rất cao. Ví dụ như cá cóc Tam Đảo (Paramesotriton deloustali) ở suối trên núi cao thuộc địa phận Tam Đảo; rùa Trung Trương Sơn (Mauremys annamensis) ở trong các đầm lầy và suối thuộc khu vực dãy Trung Trường Sơn; sao la (Pseudorrỹ nghetinhensis) vùng sinh thái dãy núi Trung Trường Sơn; Voọc Đầu trắng (Tracgypithecus poliocephalus) ở Đảo Cát Bà. Ngược lại, một đơn vị địa lý nhỏ giữa một vùng địa lý rộng lớn thường có tỷ lệ loài đặc hữu thấp. Một ví dụ rất rõ ràng về nơi có tỷ lệ loài đặc hữu cao đó là đảo Madagascar (Myer, 1986). Tại đây, trong những cánh rừng nhiệt đới ẩm có rất nhiều loài đặc hữu; 93% trong số 28 các loài khỉ hầu, 99% trong số 144 loài ếch, và trên 80% các loài thực vật là loài đặc hữu của Mađagasca. So sánh với châu Âu, chỉ 33% số loài tìm thấy ở châu Âu đã không được phát hiện tại bất kỳ một nơi nào khác trên thế giới. Nếu như quần xã trên đảo Mađagasca hay bất kỳ một đảo nào khác bị hủy diệt hay bị tàn phá, hoặc các loài bị khai thác một cách hủy diệt thì các loài đặc hữu này sẽ bị tuyệt chủng. Ngược lại, đối với các loài sống trong lục địa với một quần thể lớn và trên một địa bàn rộng việc mất một phần của quần thể chưa phải là mối hiểm họa đe dọa cho loài. Mặc dù vậy, trong lục địa một số khu vực đặc thù sinh thái vẫn có mật độ các loài đặc hữu cao do niên đại địa chất và sự đa dạng về nơi cư trú. (biodivn.blogspot.com).
Tài liệu tham khảo: Đa dạng Sinh học và Bảo tồn, Bộ Tài nguyên và Môi trường, 2005

Xem thêm: 

0 nhận xét:

Post a Comment