07/06/2014

Khái niệm Khu bảo vệ thiên nhiên


Vườn Quốc Gia Lò Gò Xa Mát - Tây Ninh được thành lập với mục tiêu bảo vệ: Rừng rụng lá và nửa rụng lá, trảng cỏ ngập nước theo mùa, Vượn, Voọc chân đen, cá sấu nước ngọt, Công (Ảnh 2008)
(Tiếp theo: )
(biodivn.blogspot.com) Một trong những bước đi cơ bản quan trọng nhất trong việc bảo tồn các quần xã sinh vật là thành lập hệ thống khu bảo tồn. Có thể thành lập khu bảo tồn theo nhiều cách, song có hai phương thức phổ biến nhất: một là thông qua nhà nước (thường ở cấp trung ương, nhưng đôi khi cũng có thể ở cấp khu vực hay địa phương); hai là các tổ chức tư nhân hay cá nhân xây dựng các khu bảo tồn trên mảnh đất mà họ có quyền sử dụng. Ngoài ra ở một số nước các khu bảo tồn còn được hình thành bởi các cộng đồng truyền thống vi họ muốn giữ gìn lối sống riêng của họ. Chính phủ ở nhiều nơi đã thừa nhận quyền sở hữu của các cộng đồng này đối với đất đai, ví dụ như ở Hoa Kỳ, Canađa, Brazin, Malaixia.
Một khu bảo tồn theo định nghĩa được nêu ra trong Công ước ĐDSH là “một vùng địa lý được chọn và được quản lý nhằm mục đích đạt được một số mục tiêu về bảo tồn”. Tại Đại hội lần thứ tư về VQG và khu bảo tồn, tổ chức tại Caracas, Vênêduêla năm 1992 (IUCN 1994), khu bảo tồn được định nghĩa như sau: “ là vùng đất và/hay biển đựơc sử dụng đặc biệt cho bảo vệ, lưu giữ ĐDSH, các tài nguyên thiên nhiên và văn hoá, và được quản lý bằng pháp luật và các biện pháp hữu hiệu khác”. Theo Chiến lược toàn cầu về ĐDSH (WRI/IUCN/UNEP 1992) thì khu bảo tồn là “một một vùng đất hay nước được thành lập một cách hợp pháp thuộc nhà nước hay tư nhân, được điều chỉnh và quản lý nhằm bảo tồn các mục tiêu nhất định”. Dù cách định nghĩa có khác nhau chút ít, nhưng tất cả các khu bảo tồn được thành lập đã góp phần quan trọng vào công tác bảo tồn ĐDSH trên toàn thế giới. 
Đến năm 1997 đã có 12754 khu bảo tồn được Liên hợp quốc (LHQ) công nhận Ngoài ra còn có khoảng hơn 17 500 điểm khác không được đưa và danh sách của LHQ vì diện tích nhỏ hơn 1 000 hec ta, không đáp ứng tiêu chuẩn tối thiểu của quốc tế. Dù ở dạng nào, các khu bảo tồn này đã được quản lý nhằm mục đích bảo vệ nghiêm ngặt các dạng tài nguyên cho đến việc khai thác tài nguyên được kiểm soát hoặc được sử dụng theo mục đích khác, tất cả các khu bảo tồn đều góp phần, bằng cách này hay cách khác vào mục tiêu bảo tồn ĐDSH. Mỗi khu bảo tồn đã chọn lựa mục tiêu bảo tồn riêng của mình, và trong đa số các trường hợp, đã rất quan tâm đến điều kiện xã hội, kinh tế, môi trường, văn hoá của địa phương có liên quan (WRI/IUCN/UNEP 1992). Để các khu bảo tồn có thể thực hiện được tốt mục tiêu bảo tồn ĐDSH, cần thiết phải vượt qua được một số trở ngại quan trọng rất phổ biến là:
- Sự phân bố không hợp lý về sinh địa lý học;
- Mâu thuẫn với nhân dân địa phương;
- Cách quản lý chưa hợp lý và nguồn tài chính hạn hẹp; 
- ít am hiểu về vai trò của phát triển bền vững.(biodivn.blogspot.com) 
Tài liệu tham khảo: Đa dạng Sinh học và Bảo tồn, Bộ Tài nguyên và Môi trường, 2005. 

Xem thêm: 

0 nhận xét:

Post a Comment

Cảm ơn bạn đã để lại ý kiến, giúp chúng tôi cung cấp thông tin đầy đủ hơn nữa!